Noorwegen rouwt om geliefde koning Harald (89)
28/08/2026
Noorwegen heeft afscheid moeten nemen van koning Harald. De vorst overleed vrijdagochtend op 89-jarige leeftijd in een ziekenhuis in Oslo. Harald zat ruim 35 jaar op de troon en was bijzonder geliefd onder de Noorse bevolking. Zijn leven kende mooie, maar ook moeilijke momenten. Als driejarig jongetje moest hij vanwege de Tweede Wereldoorlog zijn land ontvluchten en later moest hij negen jaar wachten voordat hij eindelijk met zijn grote liefde Sonja mocht trouwen.
’Zeer ernstig’
Koning Harald overleed vrijdag 28 augustus om 06.35 uur in het Nationaal Ziekenhuis in Oslo. De vorst lag daar al elf dagen. Hij was opgenomen vanwege complicaties door bloedarmoede. Een behandeling had vochtophoping in zijn lichaam veroorzaakt en tijdens zijn ziekenhuisopname kreeg Harald ook te maken met een bacteriële infectie in zijn bloed. Donderdag maakte het Noorse hof bekend dat de toestand van de koning ’zeer ernstig’ was. Verschillende familieleden zegden daarop hun verplichtingen af om bij Harald te kunnen zijn. Onder anderen zijn vrouw Sonja, zoon Haakon, schoondochter Mette-Marit en zus Astrid kwamen naar het ziekenhuis.
Pacemaker
De gezondheid van Harald liet hem de afgelopen jaren vaker in de steek. Zo werd twee jaar geleden een pacemaker bij hem geplaatst nadat hij tijdens een vakantie in Maleisië onwel was geworden. Toch was aftreden voor hem geen optie. Harald had voor het Noorse parlement gezworen zijn taak als koning te blijven vervullen en was vastbesloten dat tot zijn overlijden te doen.
De tekst gaat verder onder de video van ‘Shownieuws’ over het overlijden van koning Harald van Noorwegen.
Zijn jeugd verliep allesbehalve zorgeloos
Harald werd op 21 februari 1937 geboren als zoon van kroonprins Olav, die twintig jaar later koning Olav V zou worden, en prinses Märtha. Zijn jeugd verliep allesbehalve zorgeloos. Toen Duitsland op 9 april 1940 Noorwegen binnenviel, was Harald pas drie jaar oud. Samen met zijn moeder en twee zussen moest het prinsje zijn land ontvluchten. Het gezin vertrok eerst naar Zweden en reisde vervolgens door naar de Verenigde Staten. Daar bracht Harald een groot deel van de Tweede Wereldoorlog door. Pas in 1945, na het einde van de oorlog, kon hij terugkeren naar Noorwegen. Dat hij ooit koning zou worden, stond toen al vast. Harald was de enige zoon in het gezin. Toen zijn grootvader Haakon VII op 21 september 1957 overleed, werd Harald kroonprins. Zijn vader volgde Haakon op als koning Olav V. Toen Olav V op 17 januari 1991 overleed, volgde Harald op zijn beurt zijn vader op als koning. Een functie die hij uiteindelijk ruim 35 jaar zou vervullen.
Negen jaar wachten op Sonja
Niet alleen zijn jeugd, ook zijn liefdesleven kende de nodige hindernissen. Harald ontmoette Sonja Haraldsen in 1959 en werd verliefd op haar. Er was alleen één groot probleem: Sonja was geen prinses en kwam ook niet uit een adellijke familie. Een toekomstige koning die met een burgermeisje wilde trouwen, lag in die tijd gevoelig. De relatie kon dan ook lange tijd niet op goedkeuring rekenen. Harald en Sonja hielden echter vol. Maar liefst negen jaar moesten ze wachten voordat ze toestemming kregen om met elkaar te trouwen. Op 29 augustus 1968 was het eindelijk zover en gaven Harald en Sonja elkaar in de Dom van Oslo het jawoord. Hun huwelijk hield bijna 58 jaar stand. Samen kregen ze twee kinderen: prinses Märtha Louise en Haakon, die zijn vader nu opvolgt als koning van Noorwegen.
De tekst gaat verder onder de post.
Gewaardeerd
Harald groeide tijdens zijn koningschap uit tot een bijzonder geliefde vorst. Nog in februari van dit jaar kreeg hij in een onderzoek een 9,2 op een schaal van 1 tot 10 voor de manier waarop hij het Noorse koningshuis vertegenwoordigde. Hij werd vooral gewaardeerd om de rust die hij uitstraalde en de manier waarop hij er op moeilijke momenten voor de Noorse bevolking was. Dat bleek bijvoorbeeld na de verschrikkelijke aanslagen van 22 juli 2011. Anders Behring Breivik liet die dag eerst een bom ontploffen in het regeringskwartier in Oslo en opende vervolgens het vuur op het eiland Utøya. Bij de twee aanslagen kwamen in totaal 77 mensen om het leven. Harald probeerde in de periode daarna zijn geschokte land samen te brengen.
Veelbesproken toespraak
Ook op andere momenten liet de koning zien dat hij midden in de samenleving stond. Zo hield hij op 1 september 2016 een veelbesproken toespraak waarin hij benadrukte dat Noorwegen bestaat uit mensen met verschillende achtergronden, geloven en liefdes. Zijn boodschap was duidelijk: ondanks alle verschillen vormen de Noren samen één land. De toespraak maakte veel indruk en paste bij zijn imago als verbindende koning. Zijn persoonlijke populariteit bleef groot, ook toen het Noorse koningshuis de afgelopen jaren steeds vaker negatief in het nieuws kwam. Uit hetzelfde onderzoek van februari bleek dat nog 60 procent van de ondervraagden de monarchie steunde, terwijl 27 procent liever een andere staatsvorm wilde.
Problemen
Vooral het gezin van zijn zoon Haakon kreeg het zwaar te verduren. Kroonprinses Mette-Marit kwam in opspraak vanwege haar vroegere contacten met de inmiddels overleden zedendelinquent Jeffrey Epstein. Ook haar zoon Marius Borg Høiby, de stiefkleinzoon van Harald, zorgde voor grote problemen. Hij werd veroordeeld voor onder meer seksueel geweld. De affaires hadden gevolgen voor het vertrouwen in de Noorse monarchie. Toch leek Harald zelf grotendeels buiten schot te blijven. Hij bleef voor veel Noren de stabiele factor binnen de koninklijke familie.
Warme band met het Nederlandse koningshuis
Harald had een warme band met het Nederlandse koningshuis. Koning Willem-Alexander en koningin Máxima hebben eerder verteld dierbare herinneringen te hebben aan de reizen die zij samen met Harald en Sonja door Noorwegen maakten. Tot aan zijn overlijden was Harald het oudste staatshoofd van Europa. Met zijn dood komt er na ruim 35 jaar een einde aan zijn koningschap en begint voor Noorwegen een nieuw tijdperk. Zijn 53-jarige zoon Haakon is volgens de Noorse grondwet automatisch zijn opvolger en daarmee de nieuwe koning.
Video: TALPA
Uit andere media
