Marijke Helwegen over eetstoornis: ‘Als je in anorexia vlucht, dan voel je je daar heel veilig in’

Tekst: Evelien Berkemeijer

03/03/2026

Marijke Helwegen vertelt in de podcast van De Bevers hoe haar schoonheidsideaal al vroeg vorm kreeg. Daarbij speelt de invloed van haar moeder, die veel waarde hechtte aan uiterlijk en status, een grote rol.

De focus op slank en mooi zijn maakte haar tegelijkertijd onzeker én gedreven. Marijke Helwegen legt uit hoe die combinatie uiteindelijk kon uitmonden in anorexia en hoe het later ook weer kon omslaan toen ze erkenning op een ander vlak kreeg.

Lees ook: Echtgenoot Marijke Helwegen: ‘Met haar is het leven nooit saai’

Ijdelheid als erfenis

Het knappe uiterlijk van haar moeder was voor Marijke een belangrijk referentiepunt, zegt ze. Dat haar moeder zelf ook ijdel was, herkent ze bij zichzelf: ‘Daar heb ik wel wat tikken van meegekregen: ik ben ook ambitieus en ook ijdel.’ Die ambitie zat niet alleen in hoe ze eruit wilde zien, maar ook in het gevoel te moeten voldoen aan een bepaald plaatje.

De druk om slank te zijn

Over de oorsprong van haar eetstoornis vertelt Marijke: ‘Anorexia ontstaat inderdaad door uiterlijk dat je wilt hebben, maar er is altijd een basis. Het kwam door de vertroebelde relatie met mijn moeder, die beeldschoon was en die het heel belangrijk vond hoe mensen eruitzagen. Of ze een alleenstaand huis hadden, een sportwagen hadden en superslank waren. Ik werd daar enerzijds onzeker over en anderzijds heel ambitieus om dat te bereiken.’ Als kind ervoer ze het als een last dat haar moeder ook wilde dat ze er zo uitzag. Ze groeide op met het idee dat je zonder schoonheid, slankheid en carrière ‘nul’ was.

Tekst gaat verder onder podcast.

Vluchten in controle

Marijke verwoordt hoe anorexia voor haar ook voelde als een veilige plek: ‘Als je dan in anorexia vlucht, dan voel je je daar heel veilig in. Want dan doe je die dingen allemaal: dan blijf je slank.’ Wanneer Kees de Bever doorvraagt naar het geestelijke proces, beschrijft Marijke hoe ze in internationale bladen steeds weer slanke vrouwen zag en hoe herhaling kan inslijten: ‘Mijn moeder had het vroeger altijd over slank. Als je heel vaak iets hoort, dat is ook met werk of met andere dingen, dan neem je dat over als je daar gevoelig voor bent. En ik was een gevoelig, zeer ambitieus kind.’

Niet één schuldige

Tegelijkertijd relativeert ze de rol van haar moeder en wijst ze op aanleg en omgeving, wanneer wordt gevraagd of ze het haar moeder kwalijk neemt: ‘Het was aanleg van mij, het was het milieu, een pretentieus milieu, het was veel met uiterlijk, maar nee zeker niet mijn moeder. Ik was daar gevoelig voor.’ Ook ziet Marijke dat haar situatie destijds het patroon kon versterken: dat ze als secretaresse niet erg goed was, maar wel mensen na kon praten en er goed, dun uit kon zien hielp niet mee. De omslag kwam pas toen ze werk vond waarin ze wél goed was en waardering kreeg: ‘Toen was het van de ene op de andere dag voorbij.’

Foto: ANP